O Ο.Σ.Α. στη Θρυλική Κόψη “DZAMDZIEV” – VIHREN (2.914m)

Το Σάββατο 16 Μαίου 2026 δύο μέλη του Ορειβατικού Συλλόγου Αγράφων, ο πρόεδρος Θωμάς Νταβαρίνος και ο Αλέξανδρος Ζαβιτσάνος, σε μια εξόρμηση express, έφεραν εις πέρας μια από τις πιο θρυλικές διαδρομές των Βουλγαρικών βουνών, την βορειοανατολική κόψη που οδηγεί στην ψηλότερη κορυφή της οροσειράς Pirin, το Vihren (2.914m). H κόψη ονομάζεται “Dzamdziev” και ο ακριβής βαθμός δυσκολίας όπως ορίζεται επίσημα από τη Ένωση Βουλγάρων Ορειβατών και Οδηγών Βουνού είναι PD+. Τον χειμώνα η διαδρομή μεταμορφώνεται σε καθαρά αλπική. Αν και είναι ασφαλής από χιονοστιβάδες, το χιόνι και ο πάγος ανεβάζουν τη δυσκολία σε AD/Μ4.
Οι συνθήκες ανάβασης δεν ήταν καθόλου ευνοϊκές καθώς οι ριπές του ανέμου έφταναν τα 50-60 km/h και η αίσθηση της θερμοκρασίας -10c. Στο τελευταίο τμήμα της κορυφής η ορατότητα ήταν αρκετά περιορισμένη.
Η διαδρομή αποτελείται από 3 βασικά τμήματα:
1. Τεχνικό Τμήμα (Το ξεκίνημα)
Δυσκολία βράχου: Έως II+ βαθμού της κλίμακας UIAA. Το δυσκολότερο κομμάτι ξεκινά με το που αφήνετε το μονοπάτι για το Kazana. Περιλαμβάνει σκαρφάλωμα σε δύο χαρακτηριστικούς βραχώδεις πύργους (ζαντάρμ). Απαιτείται συνεχής χρήση των χεριών (scrambling) σε βράχο με κλίση περίπου 45 μοιρών.
2. Εκτεθειμένο Τμήμα (Το μέσο της διαδρομής).
Ονομάζεται και “το τρομακτικό κομμάτι”. Η κόψη στενεύει υπερβολικά και γίνεται έντονα “εναέρια”, με απότομους γκρεμούς εκατοντάδες μέτρα και από τις δύο πλευρές. Η ασφάλιση στο σημείο αυτό είναι δύσκολη λόγω της ποιότητας του μαρμάρου.
3. Τμήμα Αντοχής (Η τελική ανάβαση).
Λιγότερο τεχνικό, αλλά σωματικά εξαντλητικό. Είναι μια συνεχής, απότομη ανηφόρα σε σαθρό βράχο (ή σκληρό χιόνι τον χειμώνα) που οδηγεί απευθείας στην κορυφή Vihren (2.914 μ.).
Η Ιστορία:
Η διαδρομή Dzamdziev κουβαλά μια από τις πιο εμβληματικές, συγκινητικές αλλά και διδακτικές ιστορίες του βουλγαρικού αλπινισμού.
Την 1η Αυγούστου 1931, έλαβε χώρα ένα από τα πρώτα καταγεγραμμένα θανατηφόρα ατυχήματα στα βουλγαρικά βουνά, το οποίο συγκλόνισε την τότε κοινή γνώμη. Ο Atanas Dzamdziev ήταν ένας νεαρός, γεμάτος πάθος ορειβάτης και από τους πρωτοπόρους της εποχής του. Εκείνη την ημέρα, ο Dzamdziev βρισκόταν στην κόψη μαζί με μια ομάδα άλλων ορειβατών. Ένας μεγάλος βράχος αποκολλήθηκε από προπορευόμενο και η πέτρα χτύπησε τον Dzamdziev με σφοδρότητα στο κεφάλι. Το γεγονός αυτό δεν ήταν απλώς μια τραγωδία, αλλά λειτούργησε ως καταλύτης για την οργάνωση της ορειβασίας στη Βουλγαρία.
Προς τιμήν του αδικοχαμένου αλπινιστή, η βουλγαρική ορειβατική κοινότητα ονόμασε ολόκληρη την κόψη «Джамджиев ръб» (Κόψη Dzamdziev) και τους χαρακτηριστικούς βραχώδεις πύργους της «Джамджиеви скали» (Βράχοι Dzamdziev).
Μέχρι τότε, η ανάβαση στα βουνά γινόταν με ρομαντισμό και άγνοια κινδύνου. Ο θάνατος του Dzamdziev άνοιξε μια τεράστια δημόσια συζήτηση για την ανάγκη χρήσης σχοινιών, κρανών και τη λήψη μέτρων ασφαλείας στα τεχνικά περάσματα.
Η εξέλιξη της διαδρομής :
Στα χρόνια που ακολούθησαν, η κόψη Dzamdziev έγινε το απόλυτο πεδίο δοκιμής και προπόνησης για τους Βούλγαρους αλπινιστές πριν επιχειρήσουν μεγαλύτερες ορθοπλαγιές στο εξωτερικό (όπως στον Καύκασο ή τις Άλπεις).
Σήμερα, η διαδρομή παραμένει σκόπιμα χωρίς μόνιμη σήμανση ή ασφάλειες (marquer/bolts), ώστε να διατηρείται ο άγριος, παραδοσιακός και περιπετειώδης χαρακτήρας της, όπως ακριβώς τη γνώρισε ο Dzamdziev τη δεκαετία του 1930.
Η πρώτη ελληνική ανάβαση της κόψης πραγματοποιήθηκε τον Γενάρη του 1989 από μια δυνατή σχοινοσυντροφιά του ΣΕΟ Θεσσαλονίκης (Μιχαηλίδης, Κυριακίδης, Τυρίμος, Παρασκευόπουλος).